رامین عبدالله شاهی در ۱۴ مهر ۱۴۰۵ اعلام کرد که هفتمین دوره انتخابات شوراهای شهر و روستا در بازه زمانی هشتم تا پانزدهم آبان ۱۴۰۵ برگزار میشود. هدف از این رویداد سیاسی، گردش نخبگان، افزایش سرمایه اجتماعی و تقویت انسجام ملی است تا کشور بتواند از فضای برزخ میان جنگ و صلح خارج شود.
برگزاری این انتخابات پس از وقفه‌های پیاپی، فرصتی برای احزاب فراهم کرده تا تشکیلات خود را بازسازی کنند و در این شرایط حساس امنیتی، وحدت میدانی جامعه را تقویت نمایند.
دلایل تغییر تقویم زمانی انتخابات شوراها
نگاهی به قانون اساسی نشان می‌دهد که اصول ۷ و ۱۰۰ تا ۱۰۶ بر لزوم وجود شوراهای شهر و روستا تأکید دارند. اولین دوره این انتخابات در ۷ اسفند ۱۳۷۷ آغاز شد و دوره‌های بعدی در ۹ اسفند ۱۳۸۱، ۲۴ آذر ۱۳۸۵، ۲۴ خرداد ۱۳۹۲، ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۶ و ۲۸ خرداد ۱۴۰۰ برگزار گردید.
سقوط هلیکوپتر شهید آیت الله رئیسی، رئیس جمهور دولت سیزدهم، و ضرورت برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در ۵۰ روز، باعث شد نمایندگان مجلس یازدهم برگزاری هفتمین دوره شوراها را از شمول ماده ۲۲ قانون انتخابات ریاست جمهوری مستثنی کنند.
شرایط پیچیده‌تر شد؛ بروز جنگ تحمیلی دوم به مدت ۱۲ روز و فضای امنیتی پس از آن، تاریخ برگزاری را به ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ موکول کرد. اما وقوع جنگ تحمیلی ۴۰ روزه، شورای عالی امنیت ملی را به این تصمیم رساند که انتخابات ۶۰ روز پس از اعلام رسمی پایان جنگ برگزار شود.
در پی تصمیمات شورای عالی امنیت ملی، وزارت کشور مأمور شد تا تقویم جدید را با هماهنگی هیئت مرکزی نظارت بر انتخابات تدوین کند. محمد صالح جوکار، رئیس هیئت مرکزی نظارت بر انتخابات شوراهای اسلامی، نیز تأیید کرد که مجوز برگزاری انتخابات از سوی شورای عالی امنیت ملی صادر شده است.
دو ماه پس از پایان جنگ، انتخابات برگزار شود
آمادگی احزاب و چالش فهرستهای انتخاباتی در تهران
برخی مناطق کشور، به‌ویژه در جنوب، هنوز آمادگی کاملی برای برگزاری انتخابات ندارند؛ به همین دلیل وزارت کشور باید لیست شهرهای آماده و فاقد شرایط را اعلام کند.
علی کشوری، سخنگوی هیئت مرکزی نظارت، تأیید کرد که نیمه اول آبان و به احتمال زیاد هشتم یا پانزدهم آبان ماه، زمان برگزاری این انتخابات خواهد بود.
در پایتخت، به دلیل نظام تناسبی، نیاز به ارائه فهرستهای حزبی بیش از هر زمان دیگری حس میشود. این سیستم برخلاف مدل فردمحور، تعداد کرسیها را مستقیماً به میزان رای فهرست‌ها گره می‌زند.
مدیریت شهری بهینه و بهبود کیفیت زندگی در پایتخت، مستقیماً با روز تهران و تأکید دولت بر بهبود کیفیت زندگی گره خورده و نتایج این انتخابات بر آن اثرگذار است.
جبهه اصولگرا در تهران به دنبال سازوکاری است که نیروهای متخصص را شناسایی کند تا از تکرار چنددستگی‌های دوره‌های قبل جلوگیری شود.
اصلاح‌طلبان هم در حال بررسی مسیرهای تشکیل فهرست هستند، هرچند برخی از آن‌ها به تمدید عمر شورای شهر ششم اعتراض داشتند.
این انتخابات برای احزاب آزمونی در سازمان‌یافتگی و توانایی ائتلاف‌سازی در شرایط اضطراری است و می‌تواند زمینه‌ساز برگزاری انتخابات تناسبی در مجلس سیزدهم باشد.
تغییر نظام رای‌گیری در تهران به حالت تناسبی و تأثیر مستقیم احزاب بر کرسی‌های شورا، اهمیت استراتژیک این انتخابات را دوچندان کرده است. همچنین برگزاری آن پس از دوره‌ای از تنش‌های امنیتی و جنگ، نشان‌دهنده‌ی بازگشت به ثبات سیاسی و اجتماعی کشور است.
پاسخ به پرسش‌های رایج
تاریخ دقیق برگزاری هفتمین دوره انتخابات شوراها چه زمانی است؟
بازه زمانی پیشنهادی بین هشتم تا پانزدهم آبان ۱۴۰۵ است و تاریخ دقیق به‌زودی توسط هیئت مرکزی نظارت و ستاد انتخابات اعلام میشود.
چرا برگزاری انتخابات شوراهای شهر و روستا به تعویق افتاد؟
عواملی مانند شهادت رئیسجمهور دولت سیزدهم، وقوع جنگهای تحمیلی ۱۲ روزه و ۴۰ روزه و ملاحظات امنیتی شورای عالی امنیت ملی باعث تغییر تقویم زمانی شد.
تفاوت انتخابات شوراها در تهران با سایر شهرها چیست؟
در تهران انتخابات به صورت تناسبی برگزار میشود؛ یعنی فهرستهای حزبی نقش کلیدی در تعیین تعداد کرسیها دارند و انتخابات از حالت فردمحور خارج شده است.
